BRODAREVO

BRODAREVO se nalazi u jugozapadnom delu Srbije, na granici sa Crnom Gorom,u centralnom delu regije Sandžak, na reci Limu,na magistralnom putu M-2l, i železnickoj pruzi Beograd – Bar.

Pošto se Brodarevo nalazilo na karavanskom putu, sasvim je izvesno da je taj put kod Brodareva prelazio reku Lim,tj tu se reka na najplićem mestu „brodila“,odnosno gazila i tu ulogu „osiguranja“ broda (prelaza) imao je neki hrabar čovek koji se zvao „brodar“.Zbog povoljnih uslova tu se razvilo naselje za koje su govorili: To je brodarevo(po brodaru) tako da se ozvanicio naziv BRODAREVO.

Brodarevo ili šire podrucčje brodarevski kraj se nalazi u prostoru izmedju 43 0 9 '30” SG Š i 43 0 18 ' SG Š i izmedju 19 0 37'40'' i 19 0 50 ' IGD,ukupne površine 244.km 2 .Sam grad ima koordinate:43 0 13 ' SGŠ i 17 0 43 ' IGD a na nadmorskoj visini 495.m.

Položaj naselja je veoma povoljan i pogodan za razvoj i širenje jer se nalazi u jednoj širokoj aluvijalnoj kotlini dok mu ostala naselja ravnomerno prilaze sa više strana, tj njemu gravitiraju i cine kompaktnu geografsku celinu.Pored njega prolazi reka Lim,što mu cini posebnu pogodnost,a njegovu periferiju,sa juga i severa,obuhvataju dve reke:Slatinska i Komaranska reka.

Kroz centar Brodareva, ulicom Bratstva jedinstva, prolazi magistralni put, preko koga godišnje prodje preko 390.000 motornih vozila,odnosno, u proseku, preko1.068.vozila dnevno, koja stvaraju buku i zagadjuju okolinu što je razlog da se što pre uradi obilaznica, koja je urbanističkim planom predvidjena da ide pored Lima.Evo statistike prolaska vozila u 2009.godini:

IZVOR:(Saopštenje br.65 god LX, 15.03.2010, Republika Srbija, Republički zavod za statistiku)

Ostala naselja koja mu gravitiraju rasporedjena su na razlicitim nadmorskim visinama tako da su neka na 510m/nv do 1550m/nv.odnosno na sledecim visinama:Gostun 525,Bare,650,Zastup 570,Oštra Stijena 760,Slatina 660,Brvine 740,Ivezice620,Bjelahova 610,Balice 550,Potok 540,Potkrš 560,Orašac 950,Bukovik 850,Kruševo 980,Gojakovice 620,Zavinogradje 560,Grobnice 510, Brajkovac 1050, Mataruge 1100,Mrckovina 1100, Milakovice 1100,Donje Stranjani 1120 , Gornje Stranjani 1300 i Koprivna 1550m/nv. je najviše naseljeno mesto u opštini Prijepolje i verovatno spada u najviša naseljena mesta u našoj zemlji jer je čak za stotinu metara viša od Žabljaka i jedno je od najviših urbanih naselja na Balkanu.

Najviši vrh u ovom predelu je vrh Katunic na Jadovniku visine 1734m,dok je Lisa visoka 1509m.Okolna brda imaju sledece kote:Jasen 1271.m, Jazavac(bazna stanica GSM 063) 800m,Sadikova Kosa 835.m i Konjska Glava 822.metra.

Posebnu pogodnost cini okruženje više gradova koji su u neposrednoj okolini i to:Bijelo Polje -29.km, Prijepolje-23.km,Sjenica-najbliži grad,ali bez izgradjenog dobrog puta najkracom vezom i Pljevlja ali bez izgradjenog dobrog puta najkracom vezom.

U svom istorijskom razvoju,prema njemu je učinjena nepravda jer svako investiranje u njega i njegov razvoj je odbaceno s izgovorom da naselje treba da se potopi izgradnjom HE“Brodarevo“,a i samim odnosom tadašnjih lokalnih vlasti.

Klima je blago kontinentalna i specificna u odnosu na ostale gradove u okruženju,gde su zime veoma oštre,dok je ova kotlina zatvorena od strujanja hladnih vetrova ,tako da je pogodna za razvoj vocarstva i povrtarstva.Kolicina padavina je optimalna i iznosi 940mm taloga godišnje i takodje je specificna na ostale gradove u okruženju pa cak i na one koji se nalaze na reci Limu.

Srednja godišnja temperatura vazduha je u proseku 10,3 0 C ,a najhladniji je mesec januar (od -3 do -7 0 C).a najtopliji je mesec juli sa srednjom temperaturom 20 0 C Godišnja amplituda iznosi 20,3 0 C (juli-januar).Apsolutna maksimalna temperatura vazduha dostiže 39,2 0 C i javlja se u avgustu mada je juli prosecno topliji od avgusta.Negativne temperature jedino se nisu javile u toku letnjih meseci a maksimalno minimalna temperatura iznosila je -27. 0 C.

Padavine:

Srednje godišnje i sezonske padavine u mm. za podrucje Brodareva

Srednje mesecne sume padavina u mm vodenog taloga:

Apsolutne dnevne maksimalne padavine u mm po mesecima za Brodarevo:

Prosečna mesečna količina padavina u mm u Brodarevu i okruženju:

Iz gornje tabele može se videti da Brodarevo ima najmanju količinu padavina, najviše sunčanih dana, u okruženju i da se količina padavina znatno povećava kod gradova u čijoj su blizini jezera(Plav, Gusinje, Nova Varoš).Priboj ima više padavina od Prijepolja zbog blizine jezera HE Potpeć a Nova Varoš takodje više zbog Zlatarskih jezera., dok najveću količinu padavina ima Gusinje jer se nalazi na obali Plavskog jezera, gde su veća isparavanja vode.

Kraj je bogat šumom,narucito bukove i hrastove šume dok se cetinari nalze na vecoj nadmorskoj visini(kompleks „Čaporovina“ u Milakoviću) a ima dosta prirodnih izvora i vodotokova.Interesatno je napomenuti da u planinskim delovima se nalaze mala „jezera“ kao u Tičjem Polju, Vrtovskoj i Petnjama. Isto tako obiluje sa velikom kolicinom krecnjaka ali su njegove zalihe potpuno ne iskorišcene.

..

Njegove planine,Jadovnik ili Jasen plene pogledom cele okoline i pružaju mogucnost da se po njima bere cvece,listovi i plodovi lekovitih biljaka:borovnice,drenjka,maline, kupine,jagoda,šipurka,trnjine,gloga,kleke,divlje kruške,koprive,ive,maslacka,nane, hajducke trave,majcine dušice,kantariona i korena lincure od kojih se prave sirupi i cajevi.

Brodarevski kraj obiluje sa dosta pećina, jama i ponora koji su izazov za speologe jer još nisu dovoljno ispitane.Delimicno ispitane su samo pećine na podrucju Stranjana i to Kaludjerska i Filipovica pecina.Interesatna je Kaludjerska pecina u kojoj su boravili kaludjeri i u njoj se nalazi više crteža i freska nekog sveca.Na podrucju Komarana nalazi se Petanjska pećina i Kurtova jama.

Petanjska pecina se sasatoji od velike i male pećine u podnožju brda Badanj.Iz nje se leti vadio led za proizvodnju sladoleda kada nije bilo automata za sladoled.Za ulazak u Kurtovu jamu potrebna je alpinisticka i speološka oprema.

..............................Brodarevo na karti................................